Etiyopya'da şirket kurma ve vergi kaydı: adım adım rehber
Yatırım izni, sektör açıklığı ve döviz erişimi, kuruluş planının üç belirleyici başlığı.

Etiyopya, kıtanın en kalabalık ikinci ülkesi ve büyük bir iç pazar. Buna karşılık yabancı yatırımın hangi sektörlere açık olduğu ve döviz erişimi, planlamanın en belirleyici başlıklarıdır.
Aşağıdaki çerçeve genel bilgidir. Sektör listeleri, asgari yatırım tutarları ve harçlar değişebilir. Her adımı işlem tarihinde yetkili kurumdan veya yerel hukuk müşavirinden doğrulayın.
Şirket biçimleri
En yaygın yapı özel limited şirkettir. Şube ve irtibat bürosu yapıları da belirli koşullarla mümkündür.
Ortak sayısı ve sermaye koşullarını ana sözleşme öncesinde netleştirin. Yönetim yetkisini ve imza düzenini açık yazın.
Yatırım izni ve sektör açıklığı
Yabancı yatırımcılar için sicil kaydından ayrı bir yatırım izni süreci işler. İzin, sektör ve asgari yatırım tutarına bağlıdır.
Bazı alanlar yerli yatırımcılara ayrılmıştır veya ortaklık koşuluna bağlıdır. Sektörünüzün açık olup olmadığını en başta doğrulayın; bu, tüm planın önkoşuludur.
Kuruluş dosyası
Unvan tahsisiyle başlanır. Dosyada ana sözleşme, ortakların kimlik belgeleri, adres beyanı, sermaye taahhüdü ve yetkilendirme evrakı yer alır.
Yurt dışında düzenlenen belgeler için tasdik zincirini önceden planlayın. Tercüme ve onay süresi takvimin görünmeyen kalemidir.
Sermaye girişi ve döviz kaydı
Sermaye girişinin bankada kayıt altına alınması, kâr ve sermaye transferinin dayanağıdır. Bu kaydı ilk günden düzgün kurun.
Döviz erişimi, ithalat ve transfer takvimini doğrudan etkileyen bir başlıktır. Bankanızdan sıra ve süre beklentisini yazılı öğrenin.
Vergi kaydı ve beyan
Sicil kaydından sonra vergi kaydı yapılır ve vergi kimlik numarası alınır. Kurumlar vergisi, katma değer vergisi ve stopaj yükümlülükleri faaliyet koduna göre belirlenir.
Beyan dönemlerini ilk aydan takvime işleyin. Yerel mali takvimin Gregoryen takvimden farklı olduğunu muhasebe düzeninde gözetin.
Sanayi parkları
Ülke, tekstil, deri ve tarımsal işleme alanlarında sanayi parkı modelini yaygın biçimde kullanır. Parklar hazır altyapı ve gümrük kolaylığı sunar.
Park içi yatırımın teşvik ve ihracat yükümlülüğü koşullarını sözleşme öncesinde okuyun. Elektrik ve su sürekliliğini yazılı sorun.
Teşvikler
Yatırım teşvikleri, sektöre ve bölgeye göre vergi muafiyeti ve gümrük kolaylığı içerebilir. İhracata yönelik yatırımlarda kapsam genişler.
Teşvik başvurusunu yatırım kararından önce yapın. Sonradan başvuru geçmiş dönem için hak doğurmayabilir.
Arazi kullanımı
Arazi mülkiyeti kamuya aittir; yatırımcılar kullanım hakkı üzerinden faaliyet gösterir. Kullanım hakkının süresi ve devri sözleşmeyle belirlenir.
Arazi tahsisi sürecini yatırım izniyle eş zamanlı yürütün. Tahsis olmadan inşaat planı yapmayın.
Sosyal güvenlik ve istihdam
Çalışan istihdam edecekseniz sosyal güvenlik kaydı ve bordro düzenini kurun. İş sözleşmesi düzeni iş kanununa göre belirlenir.
Yabancı personel için çalışma izni süreci ayrıca yürütülür ve yerel personel yetiştirme koşulu aranabilir.
Kuruluş sonrası ilk 90 gün
- Sektörün yabancı yatırıma açık olduğunu doğruladım.
- Yatırım iznini ve sicil kaydını tamamladım.
- Sermaye giriş kaydını bankada yaptırdım.
- Vergi kaydını ve beyan takvimini kurdum.
- Sanayi parkı ve teşvik seçeneklerini karşılaştırdım.
- Sosyal güvenlik ve bordro düzenini kurdum.
Ticari tarafın devamı için Etiyopya pazarına giriş rehberimize, izin tarafı için vize ve çalışma izni rehberimize bakın. Kıta genelindeki ortak adımlar Afrika’da şirket kurma yazımızda.
Sık sorulan sorular
Her sektöre yabancı yatırım açık mı?
Hayır. Bazı alanlar yerli yatırımcılara ayrılmıştır veya ortaklık koşuluna bağlıdır. Sektörünüzün açık olup olmadığını yatırım kurumundan doğrulayın.
Yatırım izni ayrı mı alınıyor?
Yabancı yatırımcılar için sicil kaydından ayrı bir yatırım izni süreci işler. İzin, sektör ve asgari yatırım tutarına bağlıdır.


