10 Eylül 2026 Perşembe · AfrikaYıl 1 · Dijital BaskıÜcretsiz · Bağımsız · Reklamsız

Afrika Türk PostasıAfrika'daki Türk diasporasının bağımsız gazetesi

Rehber

São Tomé ve Príncipe'de şirket kurma ve vergi kaydı

Kakao, turizm ve mavi ekonomiye dayanan küçük bir ada devletinde kuruluş adımları.

São Tomé adasında kakao ve doğal yaşam
São Tomé adasında kakao ve doğal yaşam · Chuck Moravec / Openverse (CC BY 2.0)

São Tomé ve Príncipe, Gine Körfezi’nde iki ana adadan oluşan küçük bir ülke. Ekonomisi kakao, turizm ve deniz kaynaklarına dayanır. Hukuk sistemi Portekiz geleneğini izler.

Aşağıdaki çerçeve genel bilgidir. Sermaye eşikleri, harçlar ve sektör izinleri değişebilir. Her adımı işlem tarihinde yetkili kurumdan veya yerel hukuk müşavirinden doğrulayın.

Hukuk sistemi ve şirket biçimleri

Ülke, Portekiz hukuk geleneğini izler. En yaygın yapı sınırlı sorumlu ortaklık biçimindeki sociedade por quotas’tır.

Anonim şirket biçimi de kullanılır. Yabancı şirketin şubesi kaydedilebilir; şube, ana şirketin referansıyla iş almayı kolaylaştırır.

Kuruluş dosyası

Dosyada ana sözleşme, ortakların kimlik belgeleri, adres beyanı, sermaye taahhüdü ve yetkilendirme evrakı yer alır.

Yurt dışında düzenlenen belgelerin apostil tasdiki ile Portekizce tercüme zincirini baştan planlayın. Eksik tasdik en sık yaşanan gecikme nedenidir.

Vergi kaydı ve beyan

Sicil kaydından sonra vergi kaydı yapılır ve vergi kimlik numarası alınır. Kurumlar vergisi, katma değer benzeri vergiler ve stopaj yükümlülükleri faaliyet koduna göre belirlenir.

Beyan dönemlerini ilk aydan takvime işleyin. Küçük ekonomilerde belge düzenini baştan doğru kurmak en pratik korumadır.

Turizm ve konaklama izinleri

Turizm, ülkenin öncelikli sektörlerinden biridir. Konaklama, tur işletmeciliği ve deniz turizmi alanlarında sektör izni gerekir.

Kıyı kullanım izinleri ve çevresel değerlendirme, turizm yatırımlarında ayrı süreçlerdir. Bu süreçleri yatırım takviminin başına koyun.

Balıkçılık ve mavi ekonomi

Balıkçılık ve su ürünleri işleme, lisans ve kota sistemine tabidir. Avlanma bölgesi ve karaya çıkarma yükümlülükleri ayrı ayrı düzenlenir.

Deniz kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı, ülkenin öncelikli politika alanlarındandır. Yatırım modelinizi bu çerçeveyle uyumlu kurun.

Kakao ve tarım sektörü

Kakao, ülkenin en bilinen ihracat ürünüdür ve niteliği yüksek üretimle tanınır. Tarım ürünleri ihracatında kalite ve izlenebilirlik belirleyicidir.

Organik ve adil ticaret sertifikaları, hedef pazarlarda fiyat farkı yaratır. Sertifikasyon sürecini üretim planının parçası olarak kurun.

Ada ekonomisinde tedarik planlaması

Girdilerin önemli bölümü ithal edilir. Tedarik süresi ve navlun maliyetini sabit gider olarak iş modeline yazın.

Adalar arası taşıma ayrı bir maliyet kalemidir. Faaliyetinizi hangi adada kuracağınız, hem tedarik hem dağıtım maliyetini etkiler.

Sosyal güvenlik ve istihdam

Çalışan istihdam edecekseniz sosyal güvenlik kaydı ayrı bir adımdır. İş sözleşmesi, bordro ve kıdem düzeni ulusal iş kanununa göre kurulur.

Yabancı personel istihdamında çalışma izni süreçlerini işe başlama tarihinden önce tamamlayın. Sözleşmelerin Portekizce nüshası esas alınır.

Banka hesabı ve altyapı

Şirket banka hesabı açılışında sicil kaydı, vergi kaydı, imza sirküleri ve ortakların kimlik belgeleri istenir.

Elektrik ve su altyapısında kesintiler yaşanabilir. İşletme planınıza jeneratör, su deposu ve yedek bağlantı maliyetini baştan yazın.

Kuruluş sonrası ilk 90 gün

  • Sicil ve vergi kaydını tamamladım.
  • Belgeleri Portekizce ve tasdikli hazırladım.
  • Sektör iznini ve çevre onaylarını ayrı dosyada izliyorum.
  • Faaliyet adasını tedarik maliyetine göre seçtim.
  • Sosyal güvenlik ve bordro düzenini kurdum.
  • Altyapı yedeklerini bütçeye yazdım.

Ticari tarafın devamı için São Tomé pazarına giriş rehberimize, kültürel arka plan için çikolata adaları dosyamıza bakın. Kıta genelindeki ortak adımlar Afrika’da şirket kurma yazımızda.

Sık sorulan sorular

Hangi dil kullanılır?

Resmî dil Portekizcedir. Resmî başvurular ve sözleşmeler Portekizce hazırlanır.

Ada ekonomisinde neye dikkat etmeli?

Girdilerin önemli bölümü ithal edilir. Tedarik süresi ve navlun maliyetini sabit gider olarak iş modeline yazın.

Kaynaklar

  1. T.C. Ticaret Bakanlığı, ülke masaları
  2. Dünya Bankası, Business Ready yöntem ve ülke kapsamı
  3. International Trade Centre, Market Access Map

Bağlantılar yayım tarihinde erişilebilirdi. Resmî bilgiler zamanla değişebilir; işlem öncesi kaynağı yeniden teyit edin.

Son güncelleme: 6 Eylül 2026